Przygotowanie do zawodu i perspektywy zatrudnienia

Anatomia – skóra

Skóra – tworzy powłokę ogólną ciała. Jej powierzchnia wynosi u dorosłej osoby 1.5 – 2 m kw.. Ciężar skóry 3-4 kg.
Skóra składa się z trzech warstw:
– naskórek
– skóra właściwa
– tkanka podskórna

Naskórek zbudowany z nabłonka wielowarstwowego płaskiego. Wyróżniamy tu dwie główne warstwy:
– warstwę rozrodczą
– warstwę rogową

Warstwa rozrodcza jest to warstwa głęboka, której komórki nabłonkowe rozmnażają się i przesuwają się ku przodowi. Z tej warstwy powstają gruczoły skóry, włosy oraz paznokcie.
Głębsza warstwa zawiera barwnik (pigment), od którego zależy barwa skóry.
Barwa skóry to cecha rasy.
Wyróżniamy rasy:
– białą – najmniej zasobną w pigment (typowa barwa biała to albinos)
– czarną – skóra zabarwiona jest od jasnej czekolady do ciemnego brązu (dłonie pozbawione są barwnika)
– żółtą – od jasno-żółtej do czerwono-żółtej (Mongołowie, Indianie)

Warstwa rogowa – komórki warstwy rozrodczej po podziale wędrują w ciągu ok. 30 dni do zewnętrznej powierzchni nabłonka, przekształcając się. Stają się niższe, ich jądra i mitochondria zanikają, tracą swój charakter, rogowacieją, następuje złuszczenie. Zrogowaciały naskórek tworzy grubą warstwę – szczególnie na podeszwach stóp.

Skóra właściwa utworzona jest z tkanki łącznej poprzetykanej naczyniami włosowatymi. W jej obrębie można wyróżnić:
– warstwę brodawkowatą
– warstwę siateczkowatą

Tkanka podskórna zbudowana jest z tkanki łącznej włóknistej, która tworzy komory, w których gromadzi się tkanka tłuszczowa. W ten sposób powstaje podściółka tłuszczowa. Tkanka podskórna jest bardzo ważnym izolatorem ciepła w ustroju. Tworzy mechaniczną ochronę głębiej leżących tkanek i narządów. Chroni przed urazami mechanicznymi, stanowi jednocześnie magazyn energetyczny organizmu. Tkanka podskórna ma różną grubość w poszczególnych okolicach ciała.

Funkcje skóry
– ochrona przed urazami mechanicznymi, chemicznymi, świetlnymi
– ochrona przed czynnikami chorobotwórczymi
– odbiór informacji przez receptory
– termoregulacja
– regulacja gospodarki wodnej
– wymiana gazowa
– wydzielanie różnych substancji pot
– ochrona dzięki tworom naskórka
– modelowanie kształtu ciała

Wytwory skóry:
gruczoły potowe, występują w prawie całej skórze. Wydzieliną tych gruczołów jest pot, będący płynem składającym się głównie z wody (90%). Reszta to sole mineralne, amoniak, kwas moczowego. Wydzielanie potu odbywa się stale w nieznacznych ilościach. Wzmaga się pod wpływem wysokiej temperatury, wysiłku fizycznego i emocji.
Gruczoły zapachowe występują głównie pod pachami, w pachwinach, w obrębie brodawek. Wydzielina tych gruczołów jest odmienna od potu oraz odznacza się swoistym zapachem i innymi właściwościami, różnymi dla każdego osobnika. Początek wydzielania przypada na okres dojrzewania płciowego, natomiast w okresie pokwitania gruczoły te zanikają.

gruczoły łojowe są to gruczoły przywłosowe, występują w skórze właściwej na owłosionej skórze głowy, twarzy, klatce piersiowej. Samodzielnie występują w czerwieni wargowej, chroniąc je przed wyschnięciem i pęknięciem.
Gruczoły łojowe mają budowę pęcherzykową, pojedynczą lub rozgałęzioną. Gruczoły te wydzielają łój skóry, natłuszczając ją dla utrzymania elastyczności, na włosach dla nadania im miękkości. W temperaturze ciała łój jest płynny a na zewnątrz zastyga w temperaturze 30 stopni.

gruczoły mleczne, są to gruczoły parzyste. U kobiet rozwija się w okresie dojrzewania, u mężczyzn – w formie szczątkowej. Z gruczołu tego może w odpowiednim okresie wydzielać się mleko (na 3-4 dzień po urodzinach dziecka). Gruczoł mleczny zaliczany jest też do grupy dużych gruczołów zapachowych.

włosy – ich liczba na głowie to ok. 120 tys. Mogą być proste i faliste. Barwa włosów jest cechą dziedziczną, cechą dziedziczną jest również łysienie. Włos żyje ok. 3-5 lat. Po wypadnięciu odrasta nowy.

paznokcie – są wytworem nabłonkowym skóry leżącym na dalszych paliczkach palców. Owalna wypukła blaszka rogowa pełni funkcje ochronne, związana jest ze zmysłem dotyku.

%d bloggers like this: