Przygotowanie do zawodu i perspektywy zatrudnienia

Anatomia 02 { tkanki }

Fizjologia – czynności i funkcje organizmu żywego. Jej celem jest ustalenie pewnych praw i mechanizmów, które rządzą czynnościami organizmów.

Tkanka – zespół (skupienie) komórek o podobnej budowie, czynnościach i funkcjach przystosowanych do wykonywania określonej -> funkcji na rzecz całego organizmu. Tkanki są elementami składowymi narządów i ich układów. Dział biologii zajmujący się tkankami to histologia.

TKANKI dzieli się na cztery grupy:
– tkankę nabłonkową
– tkankę łączną
– tkankę mięśniową
– tkankę nerwową

TKANKA NABŁONKOWA – wyściela jamy ciała jako nabłonek surowiczy. Tkanka ta pokrywa zewnętrzną powłokę ciała jako naskórek. Wyściela naczynia krwionośne jako śródbłonek.
Nabłonki dzielimy na:
– nabłonki pokrywające powierzchniowe
 – nabłonki gruczołowe (nabłonki wydzielnicze)
– zmysłowe
Funkcje:
– ochronna
– wydzielnicza (buduje gruczoły)
– wchłaniająca
– zmysłowa (przekazywanie bodźców nerwowych)

Komórki nabłonkowe mogą układać się w jedną lub więcej warstw. W zależności od tego czy to jedna warstwa, czy więcej, dzielimy je na:
– nabłonki jednowarstwowe np.płaski, kostkowy, wałeczkowaty
– nabłonki wielowarstwowe

TKANKA ŁĄCZNA
Tkanka łączna ma za zadanie spajać różne typy innych tkanek, zapewniać podporę narządom i ochraniać wrażliwe części organizmu.

Pierwszy (główny) podział tkanki łącznej:
– tkanka łączna właściwa
– tkanka łączna szkieletowa (oporowa)

Tkanka łączna właściwa dzieli się na:
– tkankę łączną zbitą
– tkankę łączną zarodkową
– tkankę łączną tłuszczową
– tkankę łączną galaretowatą
– tkankę łączną siateczkowatą
– tkankę łączną luźną (wiotką)

Tkanka zarodkowa posiada komórki kształtu zmiennego, zdolne do ruchu pełzakowatego. W okresie płodowym różnicują się i przekształcają w różnorodne postacie.

Tkanka łączna luźna (wiotka) – najmniej zróżnicowana i najbardziej rozpowszechniona w ustroju. Jest materiałem pomocniczym w budowie odrębnych narządów. Pokrywa ich powierzchnię, wnika w głąb, wiąże między sobą, łączy narządy.

Tkanka łączna wiotka składa się istoty międzykomórkowej, która zawiera istotę podstawną oraz trojakiego rodzaju włókna:
– kratkowe
– kolagenowe (giętkie, bardzo mocne i prawie nie podlegające i nie poddające się rozciągnięciu. Odgrywają ważna rolę mechaniczną w budowie ustroju)
– sprężyste (elastyczne)

Tkanka łączna zbita:
– tkanka nieukształtowana
– tkanka ukształtowana
– tkanka sprężysta

Tkanka łączna o charakterze spoistym:
– tłuszczowa
– barwnikowa
– siateczkowa

KANKA ŁĄCZNA SZKIELETOWA
– tkanka chrzęstna
– tkanka kostna

Tkanka chrzęstna występuje w trzech postaciach:
1. Tkanka chrzęstna szklista (występuje w przymostkowych częściach żeber, na stawowych powierzchniach kości)
2. Tkanka chrząstka sprężysta (występuje w małżowinie usznej, krtani, trąbce słuchowej, nosie)
3. Tkanka chrząstka włóknista (występuje w krążku międzykręgowym {dysk}, w chrząstce spojenia łonowego, w niektórych więzadłach)

Tkanka chrzęstna – właściwości:
– stałość konsystencji
– giętkość
– sprężystość
– nieznaczny stopień twardości

Ochrzęstna jest to błona zrostowa, pokrywająca każdą chrząstkę prócz stawowych, zbudowana z tkanki łącznej zbitej unaczynionej.
Ochrzęstna ma zdolność wytwarzania chrząstki, czyli odnowy i regeneracji.

TKANKA KOSTNA
Główny składnik szkieletu człowieka. Powstaje z tkanki zarodkowej lub na bazie tkanki chrzęstnej.
Właściwości:
– wysoki stopień  twardości ( 70% to sole mineralne) – wysoka wytrzymałość mechaniczna

Kość (dojrzała) zbudowana jest z cienkich blaszek kostnych, składających się z istoty międzykomórkowej, w skład której wchodzą cienkie pęczki włókien, zawierających sole mineralne. W istocie międzykomórkowej występują komórki kostne OSTEOCYTY

Tkanka kostna dzieli się na:
– tkankę kostną gąbczastą
– tkankę kostną zbitą

TKANKA MIĘŚNIOWA
Tkanka mięśniowa to jedna z podstawowych tkanek zwierzęcych. Składa się z włókien mięśniowych, zbudowanych z miocytów (zespołów komórek mięśniowych), posiadających zdolność do aktywnego kurczenia 
się. Tkanka mięśniowa jest czynnym elementem narządu ruchu. Jej czynności polegają na kurczeniu i rozkurczaniu się.

Występuje w trzech postaciach:
tkanka mięśniowa gładka ( występuje w ścianach naczyń krwionośnych, przewodu pokarmowego, innych narządów wewnętrznych i skórze)
tkanka poprzecznie prążkowana szkieletowa
tkanka poprzecznie prążkowana serca

Wykonanie skurczu następuje dzięki występowaniu miofibryli, czyli włókienek kurczliwych zbudowanych z łańcuchów polipeptydowych.
 M I O F I B R Y L E – włókienka kurczliwe. Mają złożona budowę i składają się z odcinków jaśniejszych i ciemniejszych, ułożonych na przemian.

Przypominają prążki przechodzące w poprzek całego włókna mięśniowego.

Krew
Limfa